Thứ Ba, 21 tháng 1, 2014

Bến Đò Lau


Hôm nay đã là 23 tháng chạp, ngày Ông Táo về trời. Ông Năm đang hì hụi chuẩn bị đồ đoàn để cho cậu cả về quê cúng tổ tiên. Năm nào cũng vậy, cứ đúng ngày này  thì ông lại khăn gói về quê để mà thăm họ hàng chú bác. Chu toàn mọi việc đâu đấy rồi, mới lại quay về nhà để mà lo đón tết. Năm nay vì sức khoẻ yếu nên ông để cho cậu con trai cả về quê một mình, cũng là để cho nó quen với chuyện họ hàng mà thay mặt ông sau này. Tuy đã 28 tuổi, nhưng cậu cả Thanh vẫn chưa chịu lập gia đình. Ông Năm sốt ruột lắm, nhờ người mai mối đông tây để cậu yên bề gia thất, hòng sớm có cháu đích tôn nối dõi. Dù sao ông cũng là người xa quê, cần sớm có cháu chắt cho đông vui cửa nhà. Quê ông ở dưới đồng bằng, cách đây cũng hơn 30 cây số. Cả nhà lên khai hoang vùng đồi núi này đã 14 năm trời, nay cũng đã tạm ổn định mọi bề. Ở đây đồi núi chập chùng, quê hương khuất bóng non ngàn, nhưng đối với ông thì quê cha đất tổ bao giờ cũng gắn bó thiêng liêng trong tâm thức. 

Nghe lời bố, cậu cả ra ngoài vườn chọn cho được một cành đào đẹp và khí thế nhất để mang về quê biếu bác trưởng tộc. Vườn nhà rộng, nhiều cây cối nhưng phía trước sân ông Năm trồng mấy cây đào để mỗi dịp tết về hoa nở cho đượm vẻ sắc xuân. Mấy ngày tết ông không cần phải có cành đào trong nhà, vì cứ để hoa nở trên cây giữa thiên nhiên mới là cái thú vị của người miền rừng. Người dưới xuôi không được như vậy thì thèm có một cành đào đẹp để mà cắm trong chậu ba ngày tết. Cành đào lúc này đã được cậu cả mang vào đặt giữa sân. Ông Năm hài lòng lắm, thật là một cành đào đẹp, thế vững chãi đầy vẻ gân guốc cổ thụ, lá hoa mơn mởn.

 Tỉa tót cành đào và cột cẩn thận lên chiếc xe máy xong xuôi, ông dặn con:

- Đi đường để ý nhất là cành đào nhé, tránh ổ gà để không làm rụng hoa.

Rồi ông lại dặn dò về lịch trình thăm nom, chúc tết. Quà gì tặng ai, nói năng ra làm sao? Quà mang về cũng chỉ là những thức miền núi đơn sơ, gọi là tấm lòng thành của người con xa quê. Cậu cả thì gật gù ra chiều đã ghi nhớ những điều bố dặn.

 Sợ con quên, ông Năm nhắc lại lần nữa:

- Xong rồi nhớ ra thắp hương ở mộ tổ và ông bà con nhé!

Ông nói những lời đó với tất cả vẻ thành kính và nổi nhớ quê cha đất tổ da diết, rồi nhìn theo chiếc xe của con cho đến khi nó đi khuất mới thôi. 

o0o

Hành trình về quê chỉ phải qua mấy cây số đường rừng đất đá, còn lại thì toàn là trãi nhựa nên cậu cả Thanh cũng không đến nổi vất vả lắm. Tuy nhiên, khi về gần đến quê thì phải đi đò. Chạy xe dọc bờ sông mấy cây số cũng có cây cầu, nhưng vì xa và bất tiện nên người ta thường gọi đò để qua sông cho nhanh. Bến đò hình thành khi nào không ai còn nhớ rõ, có lẽ cũng đã từ lâu lắm rồi. Hai bên bờ sông mọc um tùm những lau sậy như thủa hồng hoang, ban đêm thì tiếng ếch nhái vang động cả một vùng. Vì vậy mà người ta gọi là Bến Đò Lau.

Không hiểu sao khi thiết kế thi công cây cầu thì người ta lại làm cách đây những mấy cây số, vì sự bất tiện này mà bến đò Lau còn hoạt động đến bây giờ, và vẫn giữ được vẻ hoang sơ vốn có. Ngôi nhà của người lái đò cách bến độ vài trăm mét, nằm trong một lùm cây um tùm. Không ai biết ông có vợ con hay không, hay chỉ ở một mình? Ngôi nhà ẩn trong lùm cây, đứng ngoài nhìn vào không thấy được. Chỉ khi nào có tiếng khách gọi “Đò...ơi...ơi!”, thì mới thấy chiếc thuyền của ông từ trong đám lau lách im lìm bơi ra, hệt như xuất hiện từ thế giới hư vô. Những lúc trời xâm xẩm tối, nhìn thấy quang cảnh như vậy nơi sông cùng thuỷ tận này, người ta không khỏi có cái cảm giác rờn rợn trong người. 

Đến bến đò Lau thì cũng đã gần trưa, cậu cả Thanh vội vã qua đò vì nóng lòng muốn gặp họ hàng thân thích ở quê. Lúc đẩy chiếc xe máy xuống đò, cậu cẩn thận giữ cho cành đào không bị va quệt vì sợ rụng hoa. May quá, đi đường bấy nhiêu cây số mà cành đào vẫn giữ được vẻ đẹp ban đầu, những cánh hoa mang lại sắc xuân rực rỡ cho cái bến đò vốn cô liêu. 

o0o

Xa quê đã lâu, anh em họ hàng gặp nhau tay bắt mặt mừng. Nhà nào cũng sốt sắng giữ cậu cả Thanh ở lại chơi ăn cơm. Nhưng vì lịch trình thăm nom nhiều quá nên cậu đành phải từ chối, chỉ nhận lời chúc tết và hỏi thăm bố mẹ từ mọi người mà thôi. Buổi chiều, sau khi ăn cơm ở nhà bác trưởng tộc xong, cậu đi ra nghĩa địa để mà thắp hương cho ông bà tổ tiên. Vì vậy mà khi chào từ biệt mọi người thì đã chiều muộn.

Lúc quay về bến đò Lau trời đã tối mịt, cậu cả Thanh cũng không còn nhớ bến đò nằm hướng nào nữa, chỉ nghe tiếng ếch nhái râm ran bốn bề. Đang phân vân bất định thì chợt thấy có ngọn đèn le lói cạnh bờ sông, đoán chắc là nhà người lái đò, chàng dắt xe đi men theo lối đó. Tới nơi, thấy một ngôi nhà kiểu cổ, đèn đuốc sáng tỏ khắp nơi, chung quanh có nhiều hoa thơm cỏ đẹp. Ngơ ngẩn, đang định cất tiếng hỏi thì chàng thấy một người con gái xinh đẹp từ trong nhà bước ra:

- Chàng từ đâu đến vậy? Hỏi nhà em có việc chi không? 

Cô gái trạc mười tám đôi mươi, dáng vẻ yểu điệu xinh tươi, mới nhìn qua mà cậu cả đã ngẩn ngơ như người mất hồn. Cúi chào theo cách lịch sự nhất có thể, chàng trả lời:

- Tôi về thăm quê, bây giờ mọi việc xong xuôi nên trở lại nhà. Không ngờ vì bìu ríu quá mà trở nên muộn màng, đi đến đây thì trời đã tối. Nếu đây là bến đò thì mong cô cho tôi qua sông để còn về nhà cho kịp. 

Nghe vậy, cô gái liền ghé sát chàng mà mỉm cười:

- Mời chàng cứ ngồi chơi xơi tạm chén nước đã. Đây đúng là bến đò, nhưng bố em có việc đi sang làng bên chưa về. Chàng chịu khó đợi được không?

Nói rồi cô đưa ánh mắt lơi lả mà nhìn chàng. Cậu cả như mơ như tỉnh:

- Vậy thì tôi sẽ đợi...

Lúc này cô gái cũng ngồi xuống bên chàng để mà trò chuyện. Ánh đèn mờ tỏ, chung quanh hoa lá rực rỡ một vùng, thật là hệt như trong khung cảnh cổ tích thần tiên vậy. Giữa thời khắc nên thơ đó, chàng hỏi nàng:

- Nàng cho tôi mạn phép hỏi. Chẳng hay năm nay nàng bao nhiêu xuân xanh, bố mẹ đã đặt để chốn nào chưa?

Nàng cúi đầu e lệ:

- Năm nay em vừa tròn mười tám tuổi. Bố mẹ chỉ có mình em, vậy nên còn quyến luyến mà chưa muốn gả con cho ai. 

Nghe vậy chàng mừng rỡ:

- Thật thế ư? Nàng xinh đẹp như vậy, chắc là còn kén chọn người tâm đầu ý hợp?...

Cô gái liền nũng nịu nắm lấy bàn tay chàng:

- Người tâm đầu ý hợp là chàng đây. Lâu nay nhiều người dạm hỏi mà em không vừa lòng, chỉ có chàng là có duyên phận với em mà thôi!

Cậu cả Thanh cứ tưởng mình đang trong giấc mộng, chưa biết nói gì thì nàng lại tiếp lời:

- Hôm nay chúng ta gặp nhau ở đây là bởi duyên phận đã định từ kiếp trước. Nếu chàng thực sự có lòng với em thì nhờ người mai mối, rồi chúng mình thưa chuyện với cha mẹ hai bên...

Chàng ngây ngất nhìn nàng rồi hỏi:

- Những lời nàng nói là từ tâm nguyện?..

Nàng nhìn chàng đắm đuối rồi gật đầu. Bấy giờ cô lại lấy từ trong mình ra một chiếc khăn màu hồng, trên đó có thêu chữ VƯƠNG và nói:

- Em muốn chàng nhớ kỹ vật này!

 Tuy không hiểu ý, nhưng chàng cũng nhìn kỹ mà ghi nhớ trong lòng. Hai người cứ thế mà ngồi bên nhau hồi lâu. Một lúc như sực tỉnh, nàng buông tay chàng mà nói:

- Bây giờ đã khuya lắm rồi. Chàng nghỉ lại ở đây rồi sáng mai hãy về nhé!

Đã có thề nguyền hẹn ước, chàng đâu có ngần ngại mà từ chối lời mời của nàng. Vả lại bây giờ trời đã khuya, nếu có về nhà thì cũng muộn, vậy nên nghỉ lại đây rồi sáng mai trở về nhà là tốt nhất.

 Rồi nàng cầm tay chàng, dắt vào giường để mà nghỉ ngơi qua đêm.

o0o

Khi cậu cả Thanh thức giấc thì trời đã tờ mờ sáng. Chàng dụi mắt ngồi dậy, bổng giật mình vì không thấy nhà cửa đêm qua đâu, chỉ thấy mình đang nằm trên một ngôi mộ lớn. Nhìn quanh thì thấy chiếc xe máy vẫn dựng bên cạnh. Hốt hoảng, chàng đứng dậy quan sát thì chợt nhận ra bến đò ở cách đây một đoạn khá xa. Chưa hết bàng hoàng, chàng liền dắt xe máy đi ngược trở lại để mà gọi đò. 

Như mọi khi, người lái đò bí ẩn lại xuất hiện từ trong lùm cây. Sau khi giúp đưa chiếc xe máy xuống đò, ông hỏi:

- Cậu đi đâu mà qua đò sớm vậy?

Cậu cả Thanh trả lời cho qua chuyện:

- Vâng. Tôi đi có việc gấp.

Làm như vẻ vô tình, chàng chỉ nấm mộ mà đêm qua mình đã ngủ trên đó, rồi hỏi ông lái đò:

- Ông có biết ngôi mộ đằng kia là của ai không? Sao lại nằm chơ vơ một mình bên bờ sông vậy?

Nghe vậy ông lái đò chép miệng thở dài:

- Rõ tội nghiệp. Đó là mộ một cô gái xinh đẹp làng bên. Cô ta năm nay vừa tròn mười tám tuổi, nổi tiếng là người nết na. Không hiểu vì buồn bực chuyện tình duyên thế nào mà mấy tháng trước trầm mình ở khúc sông này. Mọi người thương cảm nên chôn cô ấy bên cạnh bờ sông, và đắp cho ngôi mộ thật lớn. 

Bây giờ cậu cả Thanh mới rùng mình mà nhớ lại câu chuyện đêm qua, mọi sự thật trùng hợp như lời ông lái đò. Lòng chàng chợt xao xuyến lạ kỳ, rồi đưa ánh mắt mà nhìn khắp lượt khúc sông. Sóng vẫn vỗ ì oạp vào mạn thuyền, hàng lau lách rậm rì ngả nghiêng theo làn gió thoảng.

o0o

Mấy tháng sau – bấy giờ khoảng cuối tháng chín âm lịch – có mấy người đi qua bến đò Lau thì bắt gặp một đứa trẻ sơ sinh quấn tã đang khóc. Đứa bé được đặt nằm trên nấm mồ vô chủ, trên cổ tay quấn chiếc khăn màu hồng có thêu chữ VƯƠNG. Mọi người thương tình mang đứa trẻ đó về đem cho một người đàn bà goá trong làng để nuôi. 

Cậu cả Thanh từ dạo ở Bến Đò Lau trở về, đêm ngày ngơ ngẩn nhớ thương người đẹp đã cùng mình hẹn ước hôm nao. Cũng từ đó, người ta thấy chàng cứ ở vậy mà không chịu kết duyên cùng ai, cho dù cha mẹ có nhờ người mai mối khắp nơi.