Thứ Sáu, 30 tháng 12, 2016

Phân chia Quyền Lực


Nói đến quản lý nhà nước, yếu tố đầu tiên mà người ta phải nhắc tới là quyền lực chính trị. Điều cần thiết là quyền lực chính trị phải được sử dụng đúng mức, nhằm mang lại lợi ích thiết thực cho đất nước và nhân dân. Vậy thì làm thế nào để quyền lực không rơi vào tay những cá nhân hay tổ chức xấu, dẫn đến việc bị sử dụng vào mục đích sai trái? 

Khi quyền lực bị thâu tóm vào tay một cá nhân hay tổ chức nào đó, quyền hạn của họ sẽ trở nên quá lớn, tệ hại hơn nữa là độc tài toàn trị. Như trường hợp ở Việt Nam hiện nay chẳng hạn - quyền lực nhà nước chỉ tập trung vào một đảng phái duy nhất. Như vậy thì quyền lực chính trị sẽ không bị hạn chế, không được kiểm soát bởi người dân, từ đó mà hình thành nên chế độ độc tài. Từ chỗ độc tài dẫn đến phiêu lưu chính trị là không xa, chỉ một bước rất ngắn mà thôi. Khi đó, mọi thành phần và nguồn lực đất nước đều chỉ để phục vụ cho một mục tiêu ích kỷ, thậm chí là điên rồ của kẻ cầm quyền. Nó giống như hình ảnh một đoàn tàu cao tốc lao vun vút vào vách đá hay vực thẳm, mà không ai có thể kìm hãm nó lại được cả. Cho nên rất nguy hiểm cho đất nước và nhân dân, vì sai một li đi một dặm. Nó sẽ đưa đất nước đi đến chỗ phá sản hoặc kiệt quệ bởi những mục tiêu sai trái và không tưởng. Vì rằng, quyền lực tuyệt đối thì sai trái cũng tuyệt đối.

Thứ Ba, 15 tháng 11, 2016

SÓNG NGẦM (Chương XII)


SÓNG NGẦM

Mặt trời đã nhô cao khỏi đường chân trời, những tia nắng dát vàng trên thảm cỏ nơi triền đê và khiến cho đám hoa dại như bừng sáng lên rực rỡ. Gió thổi nhẹ, dòng kênh xanh xao động, lững lờ trôi như một dải lụa mềm. Đôi bạn lặng lẽ đi bên nhau, họ đội mũ lá và tay cầm cần câu, trông xa giống như những ngư phủ đang song hành. Sau khi leo lên dốc, họ đi dọc theo triền đê một đoạn, đến chỗ vị trí quen thuộc thì dừng lại. Đã bao năm trôi qua với những đổi thay cuộc sống, nơi này dường như vẫn vậy, vẫn nguyên sơ để đợi bước chân người. Vẫn cây Gừa oằn mình trên mặt nước, nom như một con thuyền đang neo đậu. Vẫn là đám cỏ gà dài lươn khươn mọc lan ra tận bờ kênh, mà ngày xưa đôi khi chờ cho cá cắn câu, họ lại bứt cỏ để chơi trò chọi gà(1). Ngồi ở đây, có thể nhìn thấy làng Nhân Hạ trù phú được bao bọc bởi triền đê khum khum, thấy những ngọn cây cổ thụ vươn cao từ ngôi đền Ứng Thiên cổ kính.

SÓNG NGẦM (Chương XI)


ĐƯỜNG NÀO CHO CHÍNH NGHĨA?

Với bản tính của một giáo viên chính trực và yêu thương học sinh,  sự mâu thuẫn giữa cô giáo Hà với những kẻ gây ra vấn nạn trong ngành giáo dục là điều không thể tránh khỏi. Nó hiển nhiên như cuộc đụng độ giữa nước với lửa vậy. Khi người ta yêu lẽ phải, dĩ nhiên là không thể nào không căm ghét cái xấu cho được. Vì vậy mà cô thường xuyên phản ánh những tiêu cực như nạn chạy điểm, chạy trường trong các cuộc họp cũng như trên các trang báo mạng để đánh động dư luận.

SÓNG NGẦM (Chương X)


ĐOÀN TỤ

Mùa đông năm 2015 được coi là lạnh nhất trong vòng nửa thế kỷ qua ở miền Bắc. Các tỉnh cực bắc như Hà Giang, Lào Cai, Lạng Sơn nhiệt độ xuống đến dưới âm độ C. Tuyết rơi dày và trắng xóa, một cảnh tượng hiếm thấy xưa nay ở nước ta. Vì lạnh quá, gia súc ở những nơi này bị chết hại nhiều vô số kể. Đây cũng là lần đầu tiên trong lịch sử, các vùng núi của Hà Nội và Nghệ An có tuyết rơi.

SÓNG NGẦM (Chương IX)


VÀI CHÂN DUNG TRÍ THỨC

Những lúc rảnh rỗi, Minh thường hay đến chơi nhà thi sĩ Ánh Dương – vốn là người cùng làng với anh. Trước đây từng là hội viên hội nhà văn và công tác ở sở văn hóa thông tin, nhưng rồi ông trả thẻ hội viên, về nhà mở cửa hàng bán phân bón nông nghiệp. Lý do để thi sĩ Ánh Dương ra khỏi hội nhà văn, vì theo ông: “Văn chương nghệ thuật là cái cảm hứng của con người ta, chứ đâu phải để ca ngợi chủ nghĩa Mác và chế độ Cộng Sản? Ai nịnh được thì nịnh, chứ tôi thì chịu. Tôi chỉ viết ra những gì tình cảm thôi thúc trong lòng mà thôi”. Và rồi ông vứt bỏ mấy thứ đó như người nông phu trút đi cái gánh nặng vô biên, lòng những thanh thản như khi được lên núi tu tiên vậy.

SÓNG NGẦM (Chương VIII)


LÀNG QUÊ TRANH ĐẤU

Từ lúc Thắng đi tù, lão trung tá không bao giờ đến nhà ông Chiến chơi cả. Lão là trưởng ban tuyên giáo xã, vì vậy mà sợ cháu mình làm ảnh hưởng đến vị trí đang công tác. Lão nói với mọi người rằng: “Đi lại với cái đám phản động kia làm gì cho rách việc”. Thế nhưng hôm ấy lão lại đột nhiên dẫn theo một đoàn người, gồm có đại diện hội phụ nữ, hội cựu chiến binh, đoàn thanh niên, ban công an, rầm rộ kéo đến nhà. Bắt gặp ông Chiến đang lúi húi làm việc ngoài vườn, bà hội trưởng phụ nữ cất giọng giả lả:

- Bác Chiến làm vườn đó hả? Siêng năng quá nhỉ?

SÓNG NGẦM (Chương VII)


MIỀN QUÊ

Ở xứ Nghệ hàng năm, cứ vào các tháng mùa hè thì người dân lại phải gánh chịu những đợt gió Lào(1) khô và nóng ghê gớm. Không khí lúc này khô khốc như chảo rang trên bếp lửa. Chiếc khăn mới giặt, vừa phơi một lúc đã khô cong như là mo cau vậy. Cho đến tận khi trời tối, mà hễ chạm vào cái gì cũng thấy nóng, từ bàn ghế, tường nhà, cho đến đồ vật sinh hoạt. Cái ghế để trong nhà, nếu lỡ ngồi lên thì người ta cũng phải đứng dậy ngay vì nóng không thể nào chịu nổi.

SÓNG NGẦM (Chương VI)


BẢN ÁN TÙ

     Lúc này có ba người quăng chài lưới đứng gần đó, nghe tiếng kêu cứu liền chạy lại xem chuyện gì xảy ra. Khi phát hiện thấy có người bị rơi xuống nước, họ liền vội vã chạy dọc theo bờ kênh để tìm cách vớt lên. Nhưng nước chảy xiết, nếu nhảy xuống thì chưa hẳn đã bơi đuổi kịp, vì thế họ mới nghĩ cách làm sao để cứu người hữu hiệu nhất. Mấy người trên bờ trao đổi với nhau, rồi một người cầm theo chài và chạy nhanh về phía chiếc cầu đằng trước để đón đầu.

SÓNG NGẦM (Chương V)



GIÓ ĐỔI CHIỀU

Thời gian kia vốn vô tình, vì vậy mà tháng năm vẫn hờ hững buông trôi. Nó làm thay đổi mọi thứ, kể cả tâm tính và suy nghĩ con người. Cho nên chẳng có điều gì ở lại với ta được mãi, mà sẽ bị bào mòn bởi nhịp điệu của cuộc sống muôn màu. Nổi buồn về việc Thắng bị đuổi học rồi cũng dần nguôi trong tâm trí ông Chiến. Giấc mơ con mình sẽ trở thành một nhà giáo tương lai coi như tan vỡ, nhưng những hy vọng mới cũng đã bắt đầu hé mở. Việc Thắng có tình cảm với Châu Giang – một cô gái xinh đẹp và ngoan ngoãn trong làng - khiến ông cảm thấy vui lên nhiều. Để hôm nào hỏi lại, nếu quả thật hai đứa nó thương nhau, ông sẽ làm đám cưới cho chúng vào dịp cuối năm nay. Các cụ ta xưa có câu “Trai khôn dựng vợ, gái lớn gả chồng” mà. Thằng Thắng năm nay cũng đã hai mươi ba tuổi rồi. Nếu như trước đây nó tốt nghiệp đại học và đi dạy, thì việc lấy vợ vẫn còn sớm, nhưng bây giờ ở nhà, cũng chẳng có gì khác ngoài việc lập gia đình để yên bề gia thất. Trước mắt ông hẵng cưới vợ cho con đã, còn những việc hệ trọng khác thì vợ chồng nó tự lo lấy sau. “Đời cua cua máy, đời cáy cáy đào”, mình cũng chẳng thể nào lo cho con những thứ thuộc về cuộc đời của nó được.

SÓNG NGẦM (Chương IV)



MỐI TÌNH NẢY NỞ

Nghe bạn nói vậy, Thắng ngạc nhiên:

- Họ tìm chúng tớ có việc gì?

Cậu bạn lùi lại một bước, mở to mắt nhìn Thắng với vẻ dò xét, rồi trả lời:

- Họ hỏi mọi người về cậu và Long. Họ còn tìm hiểu xem trong phòng có ai bị ảnh hưởng bởi tư tưởng xấu của các cậu không...

Thoạt tiên Thắng cũng không hiểu lý do vì sao mà công an đến tìm mình. Những ý nghĩ tình huống lúc này thoáng chạy nhanh trong đầu anh. Vì chuyện hai người đi phổ biến tài liệu dân chủ chăng? Có lẽ là như vậy! Việc làm rất đỗi bình thường đó mà cũng khiến họ phải quan tâm ư? Tại sao họ lại gọi đó là tư tưởng xấu? Chẳng phải nhà nước cũng chủ trương “phát huy quyền làm chủ của nhân dân” đó sao? Thật là mâu thuẫn, không thể nào hiểu nổi?

SÓNG NGẦM (Chương III)


THẾ SỰ BẤT CÔNG VÀ NHỮNG CUỘC BIỂU TÌNH

Ra đến hàng rào, trông thấy bà Năm đang lúi húi ngoài sân, bà Hải liền hỏi với sang:

- Bác làm gì bên đó đấy?

Nghe tiếng gọi bà Năm ngẩng đầu lên, rồi vội vàng đi đến chỗ người hàng xóm đang đứng, vừa đi vừa vuốt mớ tóc lòa xòa ra chiều tất bật lắm. Chả là chỗ tối lửa tắt đèn, cho nên mỗi khi có việc gì, hai bà vẫn thường tỉ tê trò chuyện với nhau. Bà Năm có hai cô con gái đều lấy chồng xa, một cô làm việc ở Hà Nội, cô kia thì ở tận miền Nam. Vì vậy nhà bây giờ chỉ còn hai vợ chồng già. Bà là người sống tình cảm, tuy năm nay đã ngoài bảy mươi, nhưng phong cách nói chuyện vẫn còn vui và hóm hỉnh lắm.

SÓNG NGẦM (Chương II)


THỨC TỈNH

Tiếng chuông từ chiếc đồng hồ báo thức vang lên lảnh lót. Thắng với tay tắt chuông rồi ngồi dậy khỏi giường. Bốn giờ rưỡi sáng. Vẫn còn chưa hết ngái ngủ, cậu dụi mắt, quờ chân tìm đôi dép nhựa dưới nền nhà rồi lẹt xẹt đi ra mở cửa. Không khí ban mai mát mẻ khiến tỉnh ngủ hẳn, cậu hít một hơi thật sâu, khoan khoái vươn vai bước ra sân tập mấy động tác thể dục. Thời điểm này trong ngày, có lẽ mọi thứ được người ta cảm nhận một cách rõ ràng và tinh khiết nhất. Tiếng rù rù thủ thỉ của lũ chim câu trên chuồng nghe quen thuộc. Mấy bộ bàn ghế từ đêm qua xếp chồng lên nhau chỗ góc sân như một bức tranh lập thể. Ngoài vườn, những giọt sương trong trẻo trên cành rơi lõm bõm, khiến cho nền đất trở nên ẩm ướt, tỏa ra hơi mát dìu dịu. Một tình cảm bồi hồi chợt dâng lên trong lòng Thắng, chỉ lát nữa đây thôi, cậu đã phải tạm xa khung cảnh thân thương này để đến với một môi trường mới.

Phía chân trời bừng sáng, hừng đông đang hé rạng.

SÓNG NGẦM (Chương I)


                              "Tác phẩm được lấy cảm hứng từ hiện thực xã hội và một số nhân vật có thật. 

     Viết tặng những ai đã và đang dũng cảm đứng lên chống lại chế độ độc tài bất công - Vì một xã hội Việt Nam tự do, bác ái trong tương lai".

                                                                          


MÁI ẤM GIA ĐÌNH


Gia đình ông Chiến ở cuối làng Nhân Hạ, căn nhà ngói kiểu chắn mái rộng rãi, được phủ bởi một lớp sơn màu vàng nhạt. Dãy nhà ngang nằm ở bên hông, gian trong là phòng của hai cô con gái, gian ngoài rộng hơn thì làm nơi đặt bếp ăn cho cả nhà. Ngay cổng ra vào có cây Lộc Vừng sum suê, cứ đến mùa thì nở hoa đỏ ối cả một góc sân. Khu nhà rộng chừng vài sào trung bộ, phần đất dư ra, chủ nhân làm vườn và trồng cây ăn trái. Chỗ đầu đốc căn nhà lớn, hơi chếch ra phía sân, có hai cái chuồng bồ câu, ban ngày lúc nào cũng vang lên những tiếng cúc cu và đập cánh phần phật của lũ chim. Ngôi nhà ẩn hiện trong màu xanh cây trái, rõ là một kiểu nhà nông thôn mẫu mực, mới nhìn qua người ta đã có thể biết được sự siêng năng và tài khéo của chủ nhân. Phía trước, bên kia hàng rào là cánh đồng thẳng cánh cò bay. Khi lúa đến thì con gái, những cơn gió thổi dào dạt khiến cho làn sóng xanh cứ trãi dài như vô tận. Từ đây nhìn ra xa, có thể thấy những ngọn núi màu xanh rêu lờ mờ trong hơi sương bàng bạc. Ngày đẹp trời, tưởng như núi sừng sững ngay trước mắt, kỳ thực cũng phải cách đây đến bảy, tám cây số đường chim bay. Ở nơi cách xa trung tâm này, nhịp sống cứ thế lặng lẽ trôi. Mối bận tâm nhiều nhất của người dân là chuyện làng trên xóm dưới, được tỉ tê qua từng câu chuyện rỉ tai nhau. Ở đây ít người cấp tiến, người có tư tưởng cách mạng lại càng không. Vốn vùng chiêm trũng, đa phần diện tích làng Nhân Hạ là đồng ruộng. Nhưng ngược lên phía tây chỉ độ vài cây số đã là miền bán sơn địa, với những ngọn đồi thoai thoải nhô lên cách quãng, như những quân cờ mà thượng đế vô tình đặt xuống giữa một màu xanh bát ngát.

Thứ Sáu, 29 tháng 4, 2016

Tự Do và Khai Phóng

Nếu không có các giá trị tự do khai phóng, xã hội loài người mãi ngập chìm trong tối tăm. Cũng như không có ánh sáng chiếu soi, thế gian này muôn thủa là bóng đêm sợ hãi. Tri thức sẽ giải phóng con người thoát khỏi sự mông muội dã man, để đến với cuộc sống văn minh, tiến bộ.

Cổ nhân có câu: “Gần mực thì đen, gần đèn thì rạng” thật ý nghĩa lắm vậy. Môi trường xã hội là yếu tố quan trọng quyết định đến nhận thức và hành động của chúng ta. Môi trường tự do sản sinh tư tưởng khai phóng, môi trường nô lệ nảy nòi ra tư tưởng chiếm hữu và lệ thuộc. Tương ứng với đó, ta sẽ có hai mô hình xã hội đối lập nhau: Dân Chủ và Độc Tài.

Trước tiên, hãy cùng tìm hiểu về khái niệm “Dân Chủ” và “Độc Tài” để có cái nhìn thấu đáo hơn, cũng như để thấy tại sao môi trường xã hội quan trọng đối với chúng ta đến như vậy.

Thứ Ba, 19 tháng 4, 2016

Xung Đột và Hòa Hợp

Lịch sử loài người là lịch sử của sự xung đột và hòa hợp. Xung đột giữa các nền văn hóa, quốc gia, dân tộc, tôn giáo, giữa những giá trị cũ và mới, cũng như các mối quan hệ xã hội. Sau thời kỳ xung đột, người ta bắt đầu hiểu và chấp nhận lẫn nhau. Các bên sẽ ký kết với nhau những thỏa ước để chung sống hòa bình và phát triển. Hòa hợp không có nghĩa là đồng nhất, mà là sự tôn trọng các giá trị và quan điểm khác biệt, cùng tồn tại bình đẳng. Chính sự tác động qua lại lẫn nhau bởi tính đa dạng đó, đã tạo nên những giá trị mới cho loài người.

Xa xưa, các quốc gia hay bộ lạc tồn tại khép kín theo vùng lãnh thổ. Cùng với sự lớn mạnh về quy mô, nó bắt đầu có nhu cầu chinh phục các vùng đất mới. Điều đó được thực hiện bằng những cuộc chiến tranh xâm lược khốc liệt đẫm máu. Những giá trị văn hóa và thiết chế xã hội cũng theo bước chân của đoàn quân viễn chinh mà mở rộng phạm vi ảnh hưởng. Các nền văn hóa vì thế mà va đập, hòa lẫn, cuối cùng là chấp nhận nhau và tìm cách chung sống. Giá trị nào là tiến bộ, phù hợp với thời đại sẽ được cộng đồng chấp nhận, gìn giữ. Trong lịch sử, chúng ta từng được chứng kiến sự bành trướng của các nền văn minh Hy Lạp, La Mã, Ấn Độ, Ba Tư, Trung Hoa, Mông Cổ...; quá trình đó trở nên cực thịnh vào thời kỳ đế quốc chủ nghĩa của thế kỷ hai mươi. Ngày nay, xu hướng toàn cầu hóa đã khiến cho việc hội nhập giữa các nền văn hóa trở nên tất yếu và không thể tránh khỏi.

Thứ Bảy, 16 tháng 4, 2016

Xuyên qua Màn Đêm

Tuy đã ngoại thất thập, nhưng dáng vẻ và tinh thần bác Hoàng Vũ Lai vẫn còn sắc sảo, tinh anh lắm. Bác tiếp tôi ngay trước ngôi nhà của mình - tại xã Hoa Thành, huyện Yên Thành, tỉnh Nghệ An - rồi mời ngồi bên cạnh bộ giong giản dị. Bằng một giọng nói hùng hồn chưa vơi nhiệt huyết, bác sang sảng kể về những năm tháng tù đày của cuộc đời mình. Cây bút trong tay tôi phải ghi chép liên tục, để bắt kịp câu chuyện của bác – một người tù của hơn nửa thế kỷ về trước.

Mặt trận Cộng Hòa Bắc Việt Nam

Miền Bắc Việt Nam những năm 1960, xã hội còn chìm trong tăm tối, đói nghèo và lạc hậu. Người ta vẫn mãi loay hoay với phong trào xây dựng hợp tác xã bình quân và chi viện sức người sức của cho tiền tuyến. Ánh sáng của vùng nông thôn miền bắc lúc bấy giờ chỉ là ngọn đèn dầu, và vốn tri thức duy nhất là chiếc loa kim để nghe thông tin về công cuộc xây dựng “chủ nghĩa xã hội” cũng như tình hình chiến sự. Người dân chẳng thể biết gì hơn, ngoài những phương tiện tuyên truyền khép kín như vậy.

Thứ Bảy, 9 tháng 4, 2016

Mục tiêu của cách mạng Dân Chủ nước ta


Khi một cuộc cách mạng nổ ra,  lẽ dĩ nhiên là để đạt được mục tiêu xã hội nào đó. Cuộc cách mạng dân chủ lần này của dân tộc ta, nhằm xác lập quyền tự do và bình đẳng, quyền làm chủ của người dân đối với xã hội. Trong thời đại ngày nay, các quyền tự do đã trở thành giá trị phổ quát của nhân loại. Điều này được ghi nhận trong “Tuyên ngôn Quốc tế về nhân quyền”, do Đại hội đồng Liên Hiệp Quốc thông qua ngày 10/12/1948. Đến năm 1966 thì kết hợp với “Công ước Quốc tế về các quyền Kinh tế, Xã hội và Văn hóa”, “Công ước Quốc tế về các quyền Dân Sự và Chính trị” cùng hai nghị định thư khác mà trở thành “Bộ Luật Nhân quyền Quốc tế”. Mục tiêu của cách mạng dân chủ nước ta cũng không nằm ngoài các giá trị tiến bộ đó của thời đại.

Nguyên nhân những cuộc cách mạng trước đây, chỉ là để đòi hỏi quyền lợi ích kỷ của một giai cấp hay tầng lớp nhất định. Nó xuất phát từ mâu thuẫn lợi ích và bất công xã hội. Nhưng trên thực tế, khi chế độ mới được thiết lập, những mâu thuẫn lợi ích và bất công tiếp tục nảy sinh. Sở dĩ như vậy, vì mục tiêu của các cuộc cách mạng đó không nhắm tới đối tượng là người dân (cá thể hạt nhân), mà chỉ nhắm tới thành phần giai cấp. Cách mạng dân chủ giải quyết được vấn đề gốc rễ này, đó là mang lại cơ hội bình đẳng cho mọi công dân.

Thứ Bảy, 2 tháng 4, 2016

Ứng Cử để bạch hóa Bầu Cử

Hình ảnh vận động bầu cử tự do ở MIền Nam trước đây
Ngày 22/5/2016 tới đây, sẽ là ngày diễn ra cuộc bầu cử Quốc Hội Việt Nam khóa 14.

Đây là lần đầu tiên người ta thấy có nhiều ứng cử viên độc lập tham gia, với khoảng 162 người. Điều này khiến đảng Cộng Sản cầm quyền lúng túng, vì lâu nay họ vẫn quen với việc một mình thao túng quy trình bầu cử. Trước đây, kể cả những ứng cử viên được coi là “Độc lập”, cũng phải do “Mặt trận tổ quốc” sắp đặt và chấp thuận, có nghĩa là nằm trong vòng kiềm tỏa của Đảng. Lúng túng vì bây giờ họ phải học cách sống chung với người khác, chứ không phải là màn độc diễn như trước đây nữa. Họ buộc phải chấp nhận tiếng nói của người dân, vốn là đại diện cho những nhóm lợi ích chính đáng ngoài đảng.

Thứ Hai, 28 tháng 3, 2016

Kẻ có Lỗi

Theo truyền thông của nhà nước Cộng Sản, các đối tượng sau luôn là kẻ có lỗi: Thiên tai (ông trời ), người dân, các thế lực phản động và thù địch.

Còn nhà nước thì chẳng liên quan gì cả, hoặc là có lỗi rất ít, không đáng kể.

Họ nói với một luận điệu chụp mũ gay gắt, lặp đi lặp lại, khiến cho các đối tượng tội nghiệp kia không kịp phân bua và vuốt mặt. Mục đích của họ là tìm ra những con Dê tế thần cho một lễ nghi man rợ. Và hình phạt cuối cùng là: Nhẹ thì cảnh cáo, nặng thì kết án tù khổ sai.

Hãy tìm hiểu xem những con Dê tế thần kia là ai, và họ có tội gì?

- Thiên tai (Ông Trời): Đây là một nhân vật vô thưởng vô phạt, không ý thức được việc làm của bản thân.

- Người dân: Chủ nhân của đất nước, là đối tượng mà nhà nước phải phục vụ.

- Các thế lực phản động và thù địch: Họ là những người yêu nước, đấu tranh chống lại bất công và vì một nước Việt Nam tự do, dân chủ.

Thứ Sáu, 11 tháng 3, 2016

Bầu Cử ngược

Một áp phích cổ động bầu cử của đảng Cộng Sản
Có một cuộc bầu cử kỳ lạ, mà ở đó người ta đi bầu lên những đại biểu đại diện cho người khác chứ không phải cho mình. Vì thế mà đại biểu đó sau khi trúng cử đã quay ra trói buộc và áp bức chính người đã bầu cho họ. Cử tri phải đi bầu, nhưng không được làm theo ý mình. Và người ta rêu rao rằng, đó chính là “Tự do trong khuôn khổ”.

Còn chúng ta thì gọi đó là “Bầu cử ngược”, vì nó diễn ra hoàn toàn trái với những gì mà nhân loại tiến bộ vẫn làm.

Trước mỗi cuộc bầu cử như vậy, áp phích và khẩu hiệu tuyên truyền được trưng đỏ chót khắp nơi. Đến khi cuộc bầu cử ép buộc kết thúc, hệ thống truyền thông nhà nước lại nói “Cử tri đã náo nức đi bầu cử, và đó là ngày hội của toàn dân”. Theo họ, vì rằng người dân đã thực sự thể hiện quyền làm chủ của mình.

Không! Bầu cử là chuyện nghiêm túc nhất đời, vì lá phiếu đó quyết định cuộc sống của bản thân, cũng như tương lai đất nước và dân tộc. Nó quyết định hạnh phúc hay khổ đau, là phát triển hay trì trệ, tự do hay nô lệ. Quyền lợi sống còn của mình, cho nên phải làm thật sự nghiêm túc và có trách nhiệm, chứ đâu phải là “ngày hội” như nhà nước tuyên truyền?

Trong cuộc bầu cử này, các đại biểu và ứng cử viên đều do đảng Cộng Sản lựa chọn, còn người dân (tức là cử tri) chỉ việc đi bầu mà thôi. Có nghĩa là, tất cả những đại biểu được bầu đều là người của đảng. Và dĩ nhiên, những đại biểu đó sẽ làm theo ý muốn của đảng, chứ không phải của người dân. Ví dụ đơn giản, đảng đưa ra một danh sách đại biểu gồm 5 người, sau đó cho phép người dân bầu ra 3 người, như vậy 3 người đó đều là của đảng cả.

Thứ Tư, 9 tháng 3, 2016

Mùa Xuân Khát Vọng (Chương IX)


TRỞ VỀ

Mọi việc trên đời này đều tùy duyên. Duyên đến và đi, nhẹ nhàng như nước chảy mây bay. Đó vốn là lẽ thường, thế gian không ai có thể cưỡng lại được. Mỗi hoàn cảnh đều mang lại cho ta những trãi ngiệm hữu ích, vì nó là một phần của cuộc sống bản thân.

Làm việc ở Hưng Yên được khoảng một năm thì tôi kết thúc công việc ở đó.

Đến đi trong thanh thản

Không chọn lựa nhân duyên

Đông tàn rồi xuân lại

Không bớt cũng không thêm

Tháng 9 năm 2004, tôi thuê một căn phòng trong con ngõ nhỏ cạnh bến xe Giáp Bát để ở. Gần đó có một cửa hàng sách, hằng ngày tôi thường ra đây thuê về xem. Thời gian này chủ yếu là đọc sách và suy ngẫm, mà ít có vấn vương về cuộc sống thường nhật. Tôi khá hài lòng vì chỗ này tương đối yên tĩnh và rộng rãi. Khoảng sân nhỏ được đặt những chậu cảnh xanh tốt, với bức tường cao quá đầu người ngăn cách với con ngõ phía trước.

Mùa Xuân Khát Vọng (Chương VIII)


ĐI LÀM

Chiều muộn, những lùm cây rậm rạp trên khoảng đồi trước mặt loang lổ, tạo nên mảng hình thù bí ẩn, đen ngòm. Chiếc chòi của người gác cây ở lưng chừng đồi, bị bóng tối bắt đầu che phủ, từ đằng xa nom giống như tổ chim đại bàng nằm vắt vẻo. Vài tiếng chim chiêm chiếp kêu tìm tổ, nghe da diết, thê lương. Đã vắng người qua lại, con đường đất đỏ phía dưới chỉ còn như một nét vẽ màu son ngoằn ngoèo, ẩn hiện.

Mùa Xuân Khát Vọng (Chương VII)


CHÂN DUNG PHỐ THỊ

Đầu đường Tạ Quang Bửu - phía Bạch Mai đi vào – có mấy quán điện tử lúc nào cũng nổi lên những âm thanh xì xèo. Bên trong lố nhố người chơi, đa phần là sinh viên trường đại học Bách Khoa. Trước đây trò chơi chạy trên đĩa, được kết nối với màn hình Ti Vi, về sau thì máy vi tính và mạng internet thịnh hành đã thay thế hoàn toàn. Đi sâu vào một đoạn, ngay lối rẽ có hàng xôi rất ngon. Bữa nào mệt không muốn ăn cơm, tôi thường đến đây ăn qua bữa. Xôi nấu dẻo quặn, ăn kèm với trứng, thịt kho hay giò đều được. Đoạn nữa, đối diện sân vận động Bách Khoa là một dãy cơm bình dân (gọi là bình dân, nhưng vẫn sang hơn những quán cơm dành cho sinh viên trong trường). Sinh viên tây, ta đến đây ăn đông lắm. Người ta ngồi lấn cả ra vỉa hè vào giờ cao điểm. Không khí khu vực này thường tấp nập, một phần là nhờ có sự hiện diện của trường Bách Khoa ngay cạnh.

Mùa Xuân Khát Vọng (Chương VI)


LÀM THÊM VÀ DẠY HỌC

Cường là một sinh viên năng nổ, tính tình hòa đồng và dễ mến. Mỗi lần gặp cậu, người ta thường thấy cái dáng điệu nhanh nhẹn và nụ cười tươi rói trên môi. Hồi quen nhau năm thứ nhất, tôi cảm nhận được ở Cường một con người có bầu nhiệt huyết say mê. Lúc thi vào trường cậu được 28 điểm, chỉ thiếu hai điểm nữa là đạt mức tối đa. Trong các giờ học, Cường phát biểu hăng say, ý thức xây dựng bài rất tốt. Lúc đó mọi người trong lớp đều gọi cậu là “Giáo sư”, với vẻ tán dương và thán phục tận đáy lòng. Không ai phủ nhận năng lực của Cường, lẽ ra điểm số của cậu phải cao và trở thành một sinh viên xuất sắc mới đúng. Đằng này điểm của cậu thấp, lại nợ mấy môn học do bị chấm bài thiên vị. So với nhiều người ít năng lực, nhưng có điểm số cao chót vót nhờ biết “quan tâm” tới thầy cô, thì thật là bất công cho Cường lắm. Cậu bắt đầu chán chường việc học, không còn năng nổ như trước đây nữa. Kể từ đó, Cường đã thực sự vỡ mộng với lý tưởng xây dựng một nền luật pháp tiến bộ cho nước nhà.

Mùa Xuân Khát Vọng (Chương V)


NHỮNG NẺO ĐƯỜNG

Người Hà Nội xưa vốn thanh lịch và ý thức giữ gìn các giá trị văn hóa lắm. Họ đối nhân xử thế lịch thiệp, nói chuyện thì thưa gửi, thái độ luôn hòa nhã, khiêm nhường. Những ngày rằm hay mùng một, các cụ bà thường mặc áo nâu sồng – kiểu áo dài liền thân – rồi sắm sanh lễ vật, cùng rủ nhau lên chùa nghe tụng kinh. Truyền thống này đã có từ lâu đời, vì miền Bắc vốn là cái nôi đạo Phật của nước ta, mà Hà Nội cũng chính là đại diện.

Trong quá khứ, Hà Nội được bao bọc bởi ba con sông, là Sông Hồng, Sông Tô Lịch phía tây và Kim Ngưu ở phía nam. Dọc đôi bờ sông Tô Lịch, có nhiều làng nghề truyền thống như Hồ Khẩu, Đông Xã, Yên Thái (Nghề làm giấy dó), làng giấy tiến vua Yên Hòa. Nhiều di tích lịch sử nổi tiếng cũng tọa lạc bên con sông xinh đẹp, hiền hòa này: Đền Voi Phục, đền thờ Vệ Quốc đại vương, đền Đồng Cổ, chùa Láng.

Mùa Xuân Khát Vọng (Chương IV)


ĐI HỌC VÕ

So với các trường đại học công lập ở Hà Nội, có lẽ trường Luật là có khuôn viên hẹp nhất. Người ta phải dùng sân ký túc xá để làm nơi dạy môn thể dục chứ không có sân riêng. Hồi đó nhu cầu học Luật lại đang gia tăng, vì vậy mà nhà trường cho xây thêm giảng đường sáu tầng - vuông góc với tòa nhà chính - sau rồi làm một cái hành lang nối liền hai tòa nhà lại với nhau từ chỗ tầng ba.

 Trong giờ học, sân trường bao giờ cũng chật kín những xe đạp, vốn là phương tiện đi lại chủ yếu của sinh viên bấy giờ. Gia đình nào ở thành phố thật có điều kiện, mới cho con cái đi xe máy đến trường. Sinh viên ngoại tỉnh thì đương nhiên là sử dụng xe đạp rồi.

Mùa Xuân Khát Vọng (Chương III)


MÙA XUÂN VÀ TUỔI TRẺ

Sáng nay là buổi học cuối cùng trước khi nghỉ tết. Tâm trạng chúng tôi lúc này ai cũng có phần chộn rộn, mà không được tập trung vào bài học như thường lệ. Tiết cuối học môn “Lý luận chung về Nhà nước và Pháp luật”, thầy giáo lên bục giảng chừng hai mươi phút rồi cho lớp tranh luận. Cậu Thanh bắt đầu phát biểu, sau đó là Cường. Hai người này vốn là “Cây lý sự” của lớp. Thanh có lối lý luận chặt chẽ, khoa học, còn Cường thì giỏi về biện luận, cứ như là mê hoặc người nghe vậy. Thời gian của một tiết học không nhiều, nên thường khi hai nhân vật này kết thúc tranh luận thì cũng là lúc hết giờ. Cho nên, cứ thấy họ bắt đầu đứng lên, thì ai nấy đều gấp sách lại mà ngồi nghe là vừa.

Cuối buổi học, mọi người bắt tay và chào nhau rôm rả:

- Chúc bạn đón tết vui vẻ!

- Cho tớ gửi lời thăm tới gia đình nhé!

- Hẹn gặp lại!...

Thấp thoáng những khuôn mặt tươi cười, nhưng không khí chia tay bịn rịn bao trùm.

Mùa Xuân Khát Vọng (Chương II)


KÝ TÚC XÁ

     Ký túc xá trường Luật không rộng, chỉ có bốn khu, được đánh dấu từ K1 đến K4, và đều có cầu thang riêng. K1 và K2 là của nam, còn K3, K4 thì dành cho nữ. Tuy phân khu như vậy, thực ra đó là một dãy nhà năm tầng được sơn màu vàng, phía trước có lắp cửa kính trong suốt. Ký túc nằm phía sau và chỉ cách giảng đường vài chục bước chân, được ngăn cách bởi một hàng rào bằng sắt, có cổng ra vào ngay chính giữa.

     Cạnh đó là nhà ăn vừa được xây mới lại. Hồi đó sinh viên ăn bằng phiếu, mỗi phiếu như vậy tương ứng với một suất cơm. Sinh viên mang phiếu đến nhận cơm, rồi bê vào bàn ngồi ăn, ăn xong lại tự mang đến chỗ để bát đĩa. Ai muốn tiết kiệm tiền, để khỏi lâm vào cảnh túng bấn vào cuối tháng thì có thể mua phiếu trước. Nhưng đa phần sinh viên ký túc xá chọn ăn ở ngoài, vì thức ăn ở đó phong phú hơn so với nhà bếp của trường, lại được tự do lựa chọn. Thậm chí còn có thể gọi mấy món nhậu rồi ngồi lai rai với bạn bè. Kinh tế thị trường mà, tất cả đều phải chấp nhận quy luật cạnh canh và đào thải thôi. Ai làm tốt và biết chiều lòng khách hàng, thì ở đó có nhiều khách hơn vậy. Chúng tôi vẫn thường nói đùa với nhau rằng: “Cái cảnh mua phiếu ăn này chẳng khác gì mấy so với chuyện tem phiếu thời bao cấp, cũng đều là tiền của mình cả”.

Mùa Xuân Khát Vọng (Chương I)


 CHÂN TRỜI RỘNG MỞ

Ngôi trường cấp ba nơi chúng tôi theo học nằm bên tỉnh lộ 538, lúc nào cũng rợp mát bóng cây. Ở đây, hè về tím ngát bằng lăng, những cành phượng hồng đung đưa làm xốn xang bao tâm hồn tươi trẻ, gợi nhớ lúc chia xa. Phía trước có hồ sen nhỏ, hương thơm thoảng đưa, khiến cho không khí giải lao giữa hai giờ học luôn trở nên thư thái, mát dịu. Mỗi khi tan học, đám học sinh lại túa ra hai dãy nhà để xe trước sân trường, rồi tỏa đi các hướng như ong vỡ tổ. Hằng ngày, tôi cùng đám bạn phải đạp xe một quãng đường chừng năm cây số để đến trường. Vì học chuyên toán, nên lớp chỉ có mươi bạn nữ, còn lại phần lớn là nam sinh như tôi. Việc học hành rất vất vả, ngoài những buổi chính khóa, còn phải học thêm rất nhiều. Có thể nói, chúng tôi may mắn được tiếp thu những kiến thức tốt hơn so với bạn bè cùng khối. Đơn giản vì nhà trường luôn giành ưu tiên cho những học sinh giỏi nhất.

Thứ Ba, 1 tháng 3, 2016

Cối xay thịt người

Trời tháng năm mau sáng, mới bảnh mắt mà lũ chim chích ngoài vườn đã lích rích chuyền cành tìm sâu nghe váng cả tai. Tiếng nghé ọ trong chuồng và tiếng cọ sừng lạch cạch chẳng ăn nhập gì với lũ chim, nhưng lại tạo nên bản hòa tấu chào ngày mới vui nhộn. Ấm nước vừa đun xong, chú Phương liền mang ra chỗ chiếc bàn được kê trước thềm để pha chè. Trong khi chờ cho chè đượm, chú lại tranh thủ hút điếu thuốc lào, rồi lâng lâng nhả khói.

Cái âm thanh buổi sáng sôi động kia lúc này đang trái ngược với tâm tư của chủ nhân ngôi nhà. Suốt tối qua, chú Phương không sao ngủ được vì trằn trọc lo nghĩ. Nguyên do là ban ngày đứa con cả đang học đại học ở thành phố gọi điện về giục bố gửi tiền. Nó nói rằng đã nợ tiền trọ và tiền học của người ta cả tháng nay rồi. Khổ nổi! Bây giờ chú lại đang chưa biết kiếm đâu ra tiền để gửi cho con. Đâu chỉ thằng cả, một đứa học cấp hai, đứa út đi mầm non nữa cũng tốn không biết cơ man nào là tiền. Rồi lại tiền đám cưới, thăm hỏi, chi phí sinh hoạt hằng ngày, thật là trăm thứ bà rằn. Mấy nếp nhăn trên trán chú Phương cứ hằn sâu rồi lại giãn ra, nom đến là tội nghiệp. Để giải quyết nổi bí bách chưa có lối thoát, chú lấy cái chổi đi ra quét sân, một tay thì chắp ra sau lưng mà nghĩ ngợi rất lung.

Thứ Ba, 23 tháng 2, 2016

Dòng Sông êm trôi

Căn nhà xây rộng rãi, tường quét vôi trắng với những cánh cửa sơn xanh, khiến cho người ta có cảm giác mát mẻ và gọn gàng. Phía trước có mấy luống rau nhỏ, những khóm hoa đồng tiền, thược dược và hồng nhung được trồng sát mép sân, mùa nào thức nấy nở hoa lấp ló. Đằng sau nhà còn có một khu vườn rộng chừng nửa héc ta, với những cây ổi trĩu quả, rồi nào là nhãn, bưởi, hồng xiêm quanh năm rợp bóng mát. Cạnh bờ rào cuối vườn - nơi có những đám cỏ vàng rộm vì nắng hè - là hàng dừa lâu năm cao chót vót. Thi thoảng Liên lại rủ cậu em trai ra vườn hái quả, những lúc như thế, nàng thấy mình như đang được sống lại tuổi hồn nhiên ngày nào. Đám bạn của Liên ở thành phố về chơi, chúng thích khu vườn này lắm, rủ nhau leo trèo rồi đùa nghịch râm ran. Ngôi nhà ngập tràn trong sắc màu thiên nhiên, giờ đây chỉ còn mẹ và cậu em trai Liên ở. Còn Liên thì theo học đại học ở thành phố, nơi bố đang công tác.

Thứ Hai, 15 tháng 2, 2016

Bánh Vẽ

Người ta có thể vẽ lên giấy những chiếc bánh giống y như thật, điểm khác biệt ở đây là nó không thể làm lương thực để nuôi sống con người. Vì không ăn được, cho nên bánh vẽ chỉ có chức năng đánh lừa thị giác, trong khi cái bụng rỗng của chúng ta vẫn bị đói như thường.

Chế độ độc tài chỉ biết dối trá và mị dân. Điều đó được thực hiện thông qua bộ máy nhà nước toàn trị và hệ thống truyền thông độc quyền. Những giá trị mà nó mang lại cho xã hội chỉ là ảo, không có hoặc có rất ít phần trăm sự thật trong đó. Họ biến những điều dối trá trở thành chân lý, coi đó là thứ thông tin chính thống để điều hướng xã hội. Do vậy mà nảy sinh một nghịch lý: Sự thật bị đàn áp bởi sự dối trá.

Thứ Tư, 10 tháng 2, 2016

Nồi Bánh Chưng xanh


Mặt trời mùa đông như con mắt của người ngái ngủ, chỉ lim dim chứ không mở hẳn bao giờ, rồi lại bị những đám mây màu xám bạc che khuất triền miên. Làn gió thổi nhẹ, làm rung rinh những nụ hồng và thược dược, lang thang quét qua mấy luống rau màu xanh thẫm trong khu vườn. Ngoài đường, mọi người tất bật đi lại sắm tết hay vì một công việc xã giao nào đó. Thời tiết tuy khô hanh, nhưng cái rét ngọt như cắt thịt da, khiến cho người ta phải diện nguyên bộ đồ ấm, trong khi vẫn bận bịu với bao nhiêu là công việc cuối năm.

 Trong sân nhà mình, cụ Tứ đang chăm chú cắt tỉa cành đào được cắm ngay ngắn trong cái lục bình lớn. Mái đầu bạc của cụ ngó nghiêng, mắt thì nheo nheo ngắm nghía, cái kéo trong tay đưa lên đưa xuống nhịp nhàng. Cành đào cao hơn đầu người, giờ đây trở nên đầy sức sống, lá hoa rực rỡ. Rồi vì thích thú với tác phẩm nghệ thuật của mình, cụ tấm tắc nghĩ bụng: “Đất trời muôn hoa đua nở, vậy mà tự bao giờ hoa Đào đã trở thành biểu tượng của mùa xuân nhỉ? Lại còn được dân gian đặt ở nơi trang trọng nhất trong nhà, để mà điểm tô cho không khí ngày tết. Nhưng hoa Đào cũng xứng với vị thế đứng đầu muôn hoa, với sự yêu mến của con người lắm chứ! Cái giống đào phai này, cành lá gân guốc, gần gũi với tự nhiên. Kể cũng đẹp thật!”. Năm nay cụ mua được cành đào có nhiều búp và lộc, vì vậy mà có thể chơi đến tận rằm tháng giêng. Trước đó, cụ đã kỳ công gọt bỏ phần cuống vỏ, rồi hơ lửa cho sém, như vậy sẽ để được lâu và cho ra nhiều hoa trong dịp tết.

Thứ Ba, 19 tháng 1, 2016

Quê Tôi

Chợ Hôm (Hình: Minh Văn)
Quê tôi vốn là huyện lỵ cũ thời Pháp thuộc, một nơi được coi là sơn thanh thủy tú. Điều kỳ lạ là, trong mấy xã vùng đồng bằng quanh đây, chỉ duy nhất nơi này có được một ngọn núi đá tự nhiên nổi lên, mà dân gian vẫn quen gọi là Rú Bỉn. Bên dưới chân núi, dòng Sông Con hiền hòa uốn lượn, tạo nên cái thế phong thủy rất đẹp.

Hồi nhỏ, tôi cùng đám bạn thường rủ nhau lên Rú Bỉn chơi. Núi không cao lắm, chỉ leo một lúc là tới đỉnh. Trên đó hang hốc bí ẩn, những tảng đá xếp chồng lên nhau với đủ hình thù, cỏ cây thì mọc chen lấn, um tùm. Lũ trẻ cùng nhau leo lên một tảng đá lớn, phẳng phiu như bàn cờ tiên, mà ngồi tán gẫu. Từ đây, có thể nhìn bao quát cả vùng. Cách đó chỉ mấy trăm mét là nhà thờ Chúa Ki-Tô sừng sững, dóng dả tiếng chuông ngân.

Thứ Tư, 13 tháng 1, 2016

Vì sao chế độ Độc Tài chậm phát triển?

       
   Trước một bài toán, chúng ta vẫn luôn tìm tòi nhiều cách giải khác nhau, để rồi sẽ chọn ra phương án hay nhất. Đó chính là phương pháp tối ưu hóa một vấn đề. Mối bận tâm của loài người chính là thời gian, cho nên cần phải giải quyết mọi chuyện trong thời gian ngắn nhất, với một kết quả tốt đẹp nhất có thể. Đối với công việc quốc gia, nếu không tìm ra được giải pháp tối ưu, có nghĩa là người ta đang lãng phí thời gian, công sức và tiền bạc của nhân dân một cách vô ích.

     Phương pháp “tối ưu hóa” làm sao mà có được? Tự do, đó là chìa khóa giải quyết vấn đề. Tự do bàn bạc, tự do ngôn luận, tự do tư tưởng, tự do lựa chọn…; tóm lại là phải có dân chủ. Trái ngược với điều đó là chế độ Độc Tài, vì chính nó cấm đoán tự do, kìm hãm mọi khả năng phát triển của con người.

Thứ Hai, 4 tháng 1, 2016

Bảo tồn Cổ Vật


Nền Văn hóa của một dân tộc vốn vẫn được biểu hiện dưới dạng Vật thể và Phi vật thể. Những giá trị hiện hữu có thể nhìn thấy được như nhà cửa, kiến trúc, đồ vật thì gọi là vật thể, còn như âm nhạc, văn học, phong tục tập quán thì gọi là phi vật thể vậy. Nghiên cứu văn hóa, người ta sẽ biết được lịch sử dân tộc đó như thế nào, đời sống tinh thần ra làm sao. Cho nên, các giá trị văn hóa được coi là quốc hồn quốc túy.

 Xa xưa, sau khi quốc gia này đánh bại quốc gia khác, họ mang các linh vật của dân tộc đó về nước. Làm như vậy, nền văn hóa đó coi như đã mất gốc, sẽ dễ bề bị đồng hóa. Vậy nên, song hành với việc bảo vệ lãnh thổ, dân tộc nào cũng phải bảo tồn nền văn hóa của mình, vì rằng “Văn hóa còn, dân tộc còn. Văn hóa mất, dân tộc mất”. Nước Việt ta bốn ngàn năm lịch sử, vì vậy mà văn hóa rất phát triển, cổ vật cũng nhiều.